Test na depresję PHQ-9 to dziewięć pytań o to, jak często w ciągu ostatnich dwóch tygodni pojawiały się typowe objawy depresji. Każde pytanie ma cztery odpowiedzi, od "wcale" do "prawie codziennie". Wypełnienie trwa około trzech minut, a wynik widzisz od razu. Poniżej wyjaśniam, co dokładnie sprawdza test, jak czytać wynik i co zrobić dalej.
Objawy depresji, które sprawdza test
PHQ-9 odpowiada dziewięciu objawom, na których opiera się rozpoznanie epizodu depresyjnego:
- utrata zainteresowań i przyjemności z rzeczy, które wcześniej cieszyły
- obniżony nastrój, przygnębienie, poczucie beznadziei
- kłopoty ze snem: trudność z zaśnięciem, wybudzanie się albo nadmierna senność
- zmęczenie i brak energii, nawet po odpoczynku
- zmiany apetytu: jedzenie dużo mniej albo dużo więcej niż zwykle
- poczucie bycia porażką, obwinianie siebie
- trudności z koncentracją, na przykład przy czytaniu czy oglądaniu
- spowolnienie albo przeciwnie, niepokój ruchowy zauważalny dla innych
- myśli, że lepiej byłoby nie żyć, albo myśli o zrobieniu sobie krzywdy
Pojedynczy gorszy tydzień to jeszcze nie depresja. Znaczenie ma to, ile objawów występuje jednocześnie, jak często i czy utrudniają pracę, dom i relacje.
Jak czytać wynik testu na depresję
Suma punktów wynosi od 0 do 27. Przyjęte progi nasilenia:
- 0-4: objawy minimalne, zwykle bez potrzeby działania
- 5-9: objawy łagodne, warto obserwować i powtórzyć test za dwa tygodnie
- 10-14: objawy umiarkowane, to próg, od którego zaleca się konsultację
- 15-19: objawy dość ciężkie, konsultacja z psychologiem lub lekarzem w najbliższym czasie
- 20-27: objawy ciężkie, potrzebna pilna konsultacja, najlepiej z psychiatrą
Wynik 10 punktów i więcej w badaniach porównujących PHQ-9 z wywiadem klinicznym wychwytywał około 88 procent osób z dużą depresją. Osobno liczy się ostatnie pytanie: każda odpowiedź inna niż "wcale" przy myślach o śmierci wymaga rozmowy ze specjalistą, niezależnie od sumy punktów.
Co zrobić po wyniku
Przy wyniku poniżej 10 punktów zadbaj o sen, ruch i kontakt z bliskimi, a test powtórz za dwa do czterech tygodni, żeby zobaczyć kierunek zmian. Wynik możesz porównać z poprzednim, bo serwis zapisuje historię podejść.
Przy wyniku od 10 punktów umów konsultację z psychologiem albo lekarzem rodzinnym. Lekarz rodzinny może wystawić skierowanie do psychiatry, choć do psychiatry w ramach NFZ skierowanie nie jest wymagane. Na wizytę zabierz wynik testu, to skraca rozmowę o objawach.
Jeśli masz myśli o odebraniu sobie życia, nie czekaj na wynik testu: zadzwoń pod 116 123 (dorośli) lub 800 70 2222 (Centrum Wsparcia, całą dobę), a w bezpośrednim zagrożeniu pod 112.
Najczęstsze pytania
Czy test na depresję online jest wiarygodny?
PHQ-9 to jedno z najlepiej przebadanych narzędzi przesiewowych na świecie, stosowane w podstawowej opiece zdrowotnej. Dobrze wskazuje, kto powinien pogłębić diagnozę, ale diagnozy nie stawia. Tę stawia lekarz lub psycholog po rozmowie.
Ile trwa test PHQ-9?
Około trzech minut. Dziewięć pytań, bez rejestracji, wynik od razu na ekranie.
Czym PHQ-9 różni się od testu Becka (BDI)?
Oba mierzą nasilenie objawów depresji. PHQ-9 jest krótszy, dostępny bezpłatnie i odpowiada wprost kryteriom diagnostycznym. Inwentarz Becka jest dłuższy i objęty licencją wydawcy, dlatego nie udostępniamy go online.
Jak często można robić test na depresję?
Test dotyczy ostatnich dwóch tygodni, więc sensownie jest powtarzać go co dwa do czterech tygodni. Częściej wynik będzie się powtarzał, bo pytania obejmują ten sam okres.
Co jeśli wynik jest wysoki, a czuję się dobrze?
Wynik odzwierciedla odpowiedzi z konkretnego dnia. Jeśli wydaje się nieadekwatny, wypełnij test ponownie za kilka dni, spokojnie czytając pytania. Jeśli znów będzie wysoki, omów go ze specjalistą.